امام صادق(ع) در دوران امامت خود با استفاده از ضعف حکومت ها و تشنگی حاصل از نیازهای بی پاسخ جامعه، فرصتی یافتند تا عرضه نوینی از معارف دینی را ارائه کنند. از این رو در مدتی کـوتاه صـدها دانـشمند تربیت و هزاران کتاب تألیف شد. عصر امام صادق(ع) عصری پرتلاطم و لبـریز از حـادثه ها و تحول هاست؛ عصری که در آن سلسله بنی امیه رو به زوال نهاده و حرکت های قدرت طلبانه و آزادی خواهانه اوج گرفته است؛ عصری که مـکاتب فـقهی و کـلامی شکل می گیرند و اندیشه های غلوآمیز با انگیزه ها و زمینه های متنوعی سر برداشته اند؛ عصری کـه اولیـن تـحفۀ نهضت ترجمه، یعنی ظهور زنادقه را به خود می بیند؛ عصری که انحطاط جامعه اسلامی و آشـنایی بـا انـدیشه های اقوام دیگر فضای متفاوتی از شبهه و سؤال را پدید آورده است. در این دوران امام صادق (ع) برای تبیین نجات جهان به واسطه ظهور منجی در آخرالزمان(عج) و همچنین جلوگیری از انحراف مردم در آخرالزمان و عصر غیبت نیز تلاش های بسیاری داشتند. 

امام صادق(ع) مردم را با دوران غیبت آشنا می کرد

امام صادق(ع) توجه و اهتمام ویژه ای نسبت به امام زمان (عج) داشتند و سالها پیش از تولد ایشان مردم را با وجود منجی آخرالزمان(عج) آشنا می کردند، ایشان گاه با زبان گریه، مناجات و توسل مردم را نسبت به این موضوع آگاه می کردند، به طوری که در روایت داریم روزی اصحاب خدمت ایشان رسیدند و مشاهده کردند که امام صادق(ع) سر برخاک گذاشته اند و در حال گریه هستند و می فرمایند: «ای سید و مولای من، غیبت تو خواب را از چشمان من ربوده است» که اصحاب در این باره سوال می کنند و امام صادق(ع) پیرامون امام زمان (عج)، زمان تولد، غیبت و ... ایشان مباحثی را مطرح می کنند.

 

جنبه های مختلف دوران غیبت در احادیث

ایشان در این احادیث، مشکلات و مسائل آخرالزمان را مطرح می کردند؛ در یک روایت پیرامون دگرگونی حال افراد در این زمان می فرمایند: «زمانی می آید که انسان از اینکه روزش به شب رسیده و گناه بزرگی انجام نداده است، محزون و عصبانی می شود» یا در روایتی دیگر ایشان پیرامون اختلافات شدید مردم در آخرالزمان نکات و تذکراتی را بیان می کنند.

امام صادق(ع) در روایات متعددی به اهمیت وجود امام در عالم اشاره می کنند و می فرمایند: «اگر امام لحظه ای روی زمین نباشد، زمین اهل خود را می بلعد» یا ایشان بخش دیگری از مطالب خود پیرامون امام زمان (عج) و دوران آخرازلمان را ذیل تفسیر آیات مهدوی قرآن کریم بیان می کردند، به طور مثال ایشان در تفسیر آیه 148 سوره مبارکه بقره که خداوند می فرماید: «وَ لِکُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيها فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ أَيْنَ ما تَکُونُوا يَأْتِ بِکُمُ اللَّهُ جَميعاً إِنَّ اللَّهَ عَلي‏ کُلِّ شَيْ‏ءٍ قَديرٌ؛ هر طایفه ای قبله ای دارد که خداوند آن را تعیین کرده است (بنا بر این، زیاد در باره قبله گفتگو نکنید! و به جای آن) در نیکی ها و اعمال خیر، بر یکدیگر سبقت جویید! هر جا باشید خداوند همه شما را (برای پاداش و کیفر در برابر اعمال نیک و بد در روز رستاخیز) حاضر می کند زیرا او بر هر کاری تواناست»، می فرماید: منظور این آیه یاران امام مهدی(عج) است که هر گوشه دنیا باشند، زمانی که اذن ظهور داده شود، خداوند آنان را کنار امام زمان (عج) جمع می کند که برخی از آنان با طی الارض و برخی نیز به وسیله ابرها به آنجا برده می شوند.

 

توصیه های امام صادق درباره دوران غیبت 

امام صادق(ع) پیرامون غیبت امام زمان (عج) نیز روایاتی داشته اند و این غیبت را مشابه غیبت حضرت یوسف(ع) دانستند و می فرمایند: «همانطور که حضرت یوسف را می دیدند و نمی شناختند، مردم آخرالزمان در عصر غیبت نیز ممکن است که امام (عج) را ببینند و نشناسند» همچنین ایشان به موضوع علل غیبت امام عصر(عج) نیز پرداخته اند و فرمودند: «غیبت امام زمان (عج) سری از اسرار الهی است» و در جای دیگر فرمودند: «امام مهدی(عج) برای حفظ جانش غایب می شود».

امام صادق(ع) سال ها پیش از تولد امام زمان (عج) به نوعی وظایف منتظران و یاران ایشان را بیان می کنند و می فرمایند: «لَوْ أَدْرَکْتُهُ لَخَدَمْتُهُ أَیامَ حَیاتِی؛ اگر زمان او را درك كنم، تمام عمر خدمت او را می‌كردم» یعنی ایشان نیز آرزوی ظهور و خدمت به امام زمان (عج) داشتند.

البته امام صادق(ع) به صورت جزیی تر نیز ویژگی های یاران امام زمان (عج) را بیان کرده اند و فرمودند: «فردی که بنا دارد، جزء یاران امام زمان (عج) باشد باید محاسن اخلاق داشته باشد و اهل پرهیزکاری و ورع باشد».

 

ضرورت طرح غیبت در دوران امام صادق

دوران امام زمان (عج) دوران حساسی است و شیعیان وظایف خطیرتری نسبت به گذشته دارند لذا تمام معصومین (ع) اعم از پیامبر(ص)، حضرت زهرا(س) و تمامی امامان(ع) پیرامون این موضوع روایاتی را بیان فرموده اند زیرا امکان داشت که اگر به این شکل و اهمیت بیان نمی شد، در دوران غیبت مردم اصل وجود امام(ع) را زیر سوال ببرند.

دشمن نیز به دنبال این هدف است که بگوید امامی وجود ندارد و شما به امامی موهوم اعتقاد دارید در حالی که ما تلاش داریم این نکته را نهادینه کنیم که ما منتظر امامی مولود و موعود هستیم که ان شاء الله ظهور خواهد کرد.

 

آموزه های امام صادق(ع) برای جلوگیری از انحراف مردم در دوران امامان بعدی و جریان های انحرافی

امام صادق(ع) برای نجات مردم از انحرافات آنها را به خواندن دعای غریق  توصیه می کنند و می فرمایند: این دعا را زیاد بخوانید و به همین شکل بخوانید که من می گویم: «یَا اللَّهُ یَا رَحْمَانُ یَا رَحِیمُ یَا مقلب‌القلوب ثَبِّتْ قَلْبِی عَلَى دِینِکَ؛ ای خداوند! ای رحمان! ای مهربان! ای دگرگون‌کننده دل‏ها! دل مرا بر دینت پایدار کن».

امام صادق(ع) بر شناخت امام در دوران مختلف تاکید داشتند لذا به خواندن دعای معروف زمان غیبت تاکید داشتند: «اَللّهُمَّ عَرِّفْنى نَفْسَكَ فَاِنَّكَ اِنْ لَمْ تُعَرِّفْنى نَفْسَكَ لَمْ اَعْرِف نَبِيَّكَ اَللّهُمَّ عَرِّفْنى رَسُولَكَ فَاِنَّكَ اِنْ لَمْ تُعَرِّفْنى رَسُولَكَ لَمْ اَعْرِفْ حُجَّتَكَ اَللّهُمَّ عَرِّفْنى حُجَّتَكَ فَاِنَّكَ اِنْ لَمْ تُعَرِّفْنى حُجَّتَكَ ضَلَلْتُ عَنْ دينى؛ خدايا خود را به من بشناسان، زيرا اگر خود را به من نشناسانى فرستاده ات را نشناخته ام، خدايا فرستاده ات را به من بشناسان، زيرا اگر فرستاده ات را به من نشناسانى حجّتت را نشناخته ام، خدايا حجّتت را به من بشناسان، زيرا اگر حجّتت را به من نشناسانى، از دين خود گمراه مى شوم.»

این سفارش ها اهمیت موضوع را مشخص می کند که ممکن است هر لحظه مردم به بیراهه روند لذا باید به دستورات و سفارش امام(ع) توجه کنیم تا ان شاء الله رضایت ایشان را به دست آوریم و عید اصلی یعنی ظهور امام زمان (عج) به عنوان آرزوی ائمه (ع) و منتظران واقعی محقق شود.

منبع: شبستان

حضرت مهدي (عج) از ولادت تا امامت
يكي از نيازهاي اساسي در ترويج درست و اصولي مباحث مهدويت متن هاي آموزشي دقيق و جامع است كه متأسفانه به پديد آوردن آن چندان اهتمامي صورت نگرفته است. اين كتاب به عنوان نخستين درسنامه در مباحث مهدويت آغازی است بر راه طولاني كه به دست خدامراد سليميان مؤلف اين اثر صورت گرفت.
نگارنده كه مدعي است مجموع مباحث مهدويت را در 4 جلد پيش بيني كرده در اين جلد مباحث مربوط به حضرت مهدی (عج) را از آغاز تا هنگام به امامت رسيدن در 14 درس تنظيم كرده كه با درس 15 كه معرفي كتاب است يك مجموعه 15 درسي شكل گرفته است.
برخي از درس های اين كتاب عبارتند از : انديشه موعود در اديان ابراهيمي ، مهدويت در قرآن ، مهدويت در منابع روايي شيعه مهدويت از نگاه اهل سنت، انحراف در مهدويت و نسب حضرت مهدی (عج) از آنجا كه مخاطب اين اثر عموم علاقه مندان است مطالب متناسب و قابل فهم ارائه شده است.

نویسنده: خدامراد سليميان
تعداد صفحه: 288
قطع: وزيري

منتشرشده در معارف اسلامی
پنج شنبه, 21 مرداد 1395 12:45

نجوا با یوسف زهرا

منتشرشده در دعا و زیارت
صفحه1 از14

 

پرتال جامع فرهنگی کوثرنامه،درحوزه فرهنگ عمومی فعالیت میکند .هدف این پایگاه، تأمین نیازمندیهای فرهنگ عمومی خانواده ایرانی است.

 کانال کوثرنامه در تلگرام کانال کوثرنامه در سروش کانال کوثرنامه در ایتا

اینستاگرام

آمـاربازدیـد

امروز563
دیروز736
ماه13403
مجموع1876538

افراد آنلاین

آنلاین

مجوزها

logo-samandehi
بالا