خصوصیات سنی کودک (از تولد تا ده سالگی): شش سالگی

تا اینجا شاید نظم و ترتیب مخصوص رشد و نموّ کودک برای شما روشن شده باشد و متوجّه این نکته شده باشید که در جریان رشد و تکامل کودک دوره های آرامش و تعادل و اطمینان با دوره هایی که این تعادل و آرامش از بین می رود متناوباً یکی بعد از دیگری طی می گردد. در دوره ای که با عدم تعادل همراه است کودک هم در درون خود و هم در دنیای خارج به جستجو می پردازد و چیزهای تازه ای را آزمایش می کند. خیلی پرتوقّع است و برای او مشکل است که خود را با دیگران سازش دهد زیرا تقاضاها و خواسته هایش زیاد است.

به این ترتیب بچّه ای که در پنج سالگی آرام و مطیع بود در شش سالگی کودکی سرکش می شود. در حقیقت تغییر رفتار در حوالی 5/5 سالگی شروع می شود و تا وقتی کودک به 6ونیم سالگی برسد وضع او باز آرامتر شده است ولی در حوالی شش سالگی بسیاری از والدین مشاهده می کنند که اداره کردن کودک بسیار مشکل است.

رفتار کودک در این سن از بسیاری جهات شبیه رفتار او در 2ونیم سالگی است که قبلاً شرح دادیم.

قبل از هر چیز باید گفت که کودک در این سن بسیار احساساتی است و احساسات او در دو جهت متضاد سیر می کند یعنی مثلاً یک دقیقه شخصی را دوست دارد و لحظۀ دیگر از او بدش می آید. یک موقع مادرش را در آغوش می گیرد و می گوید «مامان من تو را خیلی دوست دارم» و یک دقیقۀ دیگر گریه را راه می اندازد و می گوید «من اصلاً از تو بدم می آید» بدترین کاری که ممکن است در این سن از مادر سر بزند و تنفّر و خشم کودک را برانگیزد این است که جای یکی از اشیای متعلّق به او را عوض کند.

در این سن دیگر مثل موقعی که طفل پنج ساله بود مادرش برای او مرکز دنیا نیست و کودک می خواهد خودش مرکز دنیا باشد اگرچه هنوز به اندازۀ کافی رشد نکرده است تا نسبت به خود اعتماد واطمینان کافی داشته باشد. دلش می خواهد اوّل او را به حساب بیاورند و از همه بیشتر دوستش بدارند و در هر چیز بیش از همه به او سهم بدهند. در این تحوّلات مادر در درجۀ دوم قرار گرفته است و کودک برای هر چیز او را مقصّر می داند و اگر اشتباهی هم بکند تقصیر را به گردن او می اندازد.

در این دورۀ کودکی کارها مشکل است زیرا طفل مثل موقعی که دوساله بود خیلی پرتوقّع و در انجام توقّعات و خواسته های خود بسیار سرسخت است. همه چیز باید مطابق میل او باشد. او نمی خواهد خودش را با دیگران سازش دهد و دیگران هستند که باید خود را با او سازگار نمایند.

علاوه بر این کودک نسبت به انجام دستورات دیگران بسیار منفی است و در نظر او همان نفس تقاضا دلیل خوبی برای این است که از انجام آن تقاضا سرپیچی نماید. شش سالگی سنّ گسترش و توسعه است و طفل برای هر کاری آماده است و میل زیادی به انجام کارهای تازه دارد.

همین میل شدید کودک به چیزهای تازه سبب می شود که بخواهد دربارۀ هر چیز اطلاعاتی کسب کند. برای او مشکل است که بین دو چیز یکی را انتخاب نماید زیرا هر دوی آنها را می خواهد. از این گذشته برای کودک بسیار مشکل است که انتقادی را قبول و تحمّل نماید. همیشه باید حق با او باشد و از او تمجید کنند و فتح و غلبه نصیب او گردد. کودک در این سن هم مثل 2ونیم سالگی در روابط خود با دیگران سرسخت و ناسازگار است. کارها باید مطابق میل او انجام شود و دیگران تسلیم او گردند. اگر در بازی یا کاری او فاتح باشد وضع آرام و خوب خواهد بود ولی اگر شخص دیگری بازی را ببرد گریه را سر می دهد و او را متّهم می سازد که تقلّب کرده است.

بنابراین اگر کارها مطابق میل او باشد کودک خون گرم و کنجکاو و علاقمند به هر کاری خواهد بود ولی اگر بر خلاف میل او کاری صورت گیرد گریه و اشک و بدخلقی او شروع می شود.

بی اعتنا بودن به این دورۀ زندگی کودک مشکل نیست و نباید هم نسبت به آن بی اعتنایی کرد و از آن سرسری گذشت. امّا اگر بدانیم که کودک در این سن هم در درون خود و هم در روابطش با دیگران مواجه با مشکلاتی است خواهیم توانست ناراحتی های او را قدری تخفیف دهیم. برای اینکه کودک را به رفتار خوب ترغیب کنید بهتر است روی نقاط مثبت تاکید کنید تا نقاط منفی به تدریج حذف ‌شوند. بکار بردن یک رفتار مناسب، تاثیر گذارتر از تنبیه است: «من روش تو را دوست داشتم. نوبت گرفتن ایده خوبی بود». مثبت صحبت کردن باعث می شود که کودک شما به رفتارهای خوب بیشتر توجه کند. در این شرایط می توانید برای او جایزه ای در نظر بگیرید که به مراتب از رشوه بهتر است. شما با دادن جایزه به او نشان می دهید که انجام دادن یک کار خوب می تواند نتیجه مثبتی در برداشته باشد. در مواقعی که لازم است رفتار بد فرزندتان را اصلاح کنید سعی کنید لحنتان مثبت باشد، برای مثال به جای این که با فریاد بگویید «برای برادرت اسم نگذار» به آرامی بگویید «تو باید با برادرت با احترام رفتار کنی. آیا اسم گذاشتن روی برادرت مؤدّبانه است؟»

برای برخورد با مشکلات این سن باید روش های خاصی را به کار برید و سعی نمایید تا آنجا که ممکن است حوادث ناراحت کنندۀ این سن را نادیده بگیرید. گاهی از اوقات اگر ممکن باشد از دوستان و آشنایان خود خواهش کنید که در انجام کارهای روزانۀ منزل به شما کمک نماید زیرا کودک در این سن زحمت زیادی برای مادر فراهم می سازد.

خوشبختانه حدود 6 ونیم سالگی این ایام به پایان می رسد و دوران خوب و خوش دوباره آغاز میشود. کودک یاد گرفته که خودش را با فعّالیت هایی مفید و سازنده، از احساس های بد دور کند. زیرا تا این زمان، احساس به مغز او وارد می شود و در آنجا خانه می کند و او را رها نمی کند امّا از این سن به بعد توان آن را پیدا میکند که با مشغول کردن و فعّالیت یا با تخیّل و تصوّر بهتری که به مغز خود می آورد، این تخیّلات بد را از خودش دور کند.

در اینجاست که تمایل بسیاری به همکاری دارد و دوباره میل به کمک و یاری دیگران در او پیدا میشود. از حدود 6ونیم سالگی به بعد ورزش (بازی هایی که قواعد و قوانین معیّنی دارند مانند فوتبال یا بسکتبال یا والیبال) نقش بسیار مهمی دارد. زیرا از یک طرف او را با جهان خارج آشنا می کند و از طرف دیگر او را در ارتباط با دیگران قرار می دهد و مهم تر اینکه به او می آموزد که قواعد و قوانین و مقرّراتی هست که باید رعایت شود تا بتواند بازی ای که ورزش نام دارد، اتفاق بیفتد.

در این زمان است که کاملاً آمادگی این را پیدا می کند که به جای همبازی به دنبال دوست برود و مفهومی که به عنوان دوستی در 5 سالگی ، خودش را نشان داده بود ، هم اکنون متولّد می شود. بنابراین بچه های 6ونیم ساله از این به بعد، به دوستانشان و بودن با آنها بخصوص دوستان هم جنس اهمیت بسیار می دهند. از اعتیاد و عادتی که به پدر و مادر داشتند دور می شوند و وارد مرحله ی وابستگی می شوند که مبتنی بر نیازها و احتیاجات آنها است .

خوشبختانه کودکان در این ایام فرصت و امکان این را پیدا می کنند که با مفهوم شکست و باخت برخوردی واقع بینانه داشته باشند و آن را بپذیرند و با سرعت از آن بگذرند و به دلیل قضاوت واقع بینانه ای که دارند ، در ارتباط با دیگران منصفانه عمل میکنند ، و توان این را دارند که حق و سهم دیگران و نوبت آنها را کاملا رعایت کنند.

منابع:

  • روانشناسی کودک (رفتار کودکان) از تولد تا ده سالگی/ فرانسیس ایلگ و لوئیز ایمس، ترجمۀ دکتر آوارگان، نشر اندیشه.
  • پرورش، تعلیم و تربیت 3 تا 7 سالگی/ گروه مولفین انتشارات باهدف، نشر باهدف.
  • شش سالگی کودک/ niniban.com
بازدید 44 بار

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

مطالب تصادفی

 

پرتال جامع فرهنگی کوثرنامه،درحوزه فرهنگ عمومی فعالیت میکند .هدف این پایگاه، تأمین نیازمندیهای فرهنگ عمومی خانواده ایرانی است.

 کانال کوثرنامه در تلگرام کانال کوثرنامه در سروش کانال کوثرنامه در ایتا

اینستاگرام

آمـاربازدیـد

امروز502
دیروز733
ماه13047
مجموع1940587

افراد آنلاین

آنلاین

مجوزها

logo-samandehi
بالا